Tutorials

Stable Diffusion 3.5 lokaal installeren: complete handleiding voor Windows

Door Joachim Bosman 12 min leestijd
Stable Diffusion 3.5 lokaal installeren: complete handleiding voor Windows

Waarom lokaal draaien?

Stable Diffusion lokaal installeren geeft je iets wat geen enkele cloud-dienst biedt: volledige controle. Geen abonnementskosten, geen limieten op het aantal generaties, geen censuurfilters en totale privacy. Je data verlaat nooit je eigen pc.

Met Stable Diffusion 3.5 en een moderne GPU produceer je beelden die wedijveren met Midjourney en commerciele cloud-alternatieven, maar dan op je eigen hardware. En als je meer wilt, is er inmiddels FLUX.2: de nieuwste generatie open-weight modellen van Black Forest Labs met nog betere fotorealisme en anatomische nauwkeurigheid.

In deze handleiding loop ik stap voor stap door het hele installatieproces op Windows: van hardware-check tot je eerste gegenereerde beeld.

Ben je meer geïnteresseerd in hoe Stable Diffusion zich verhoudt tot de concurrentie? Lees dan onze vergelijking tussen Midjourney en Stable Diffusion. Wil je eerst weten of Stable Diffusion iets voor jou is? Check onze Stable Diffusion review.

Hardware-eisen

Voordat je begint met installeren moet je weten of je pc krachtig genoeg is. Stable Diffusion is GPU-intensief, je videokaart doet het zware werk.

Minimale vereisten

Component Minimum Aanbevolen
GPU NVIDIA RTX 3060 12GB NVIDIA RTX 4070 Ti 16GB of hoger
VRAM 8 GB (Medium-model) 12-16 GB (Large-model)
RAM 16 GB 32 GB
Opslag 30 GB vrij (SSD) 100+ GB vrij (NVMe SSD)
OS Windows 10 64-bit Windows 11 64-bit
CPU Moderne quad-core 8+ cores (voor snellere model loading)

VRAM per model

Het beschikbare VRAM van je GPU bepaalt welke modellen je kunt draaien:

Model Parameters VRAM (standaard) VRAM (FP8 geoptimaliseerd)
SD 3.5 Medium 2,5 miljard ~10 GB ~6 GB
SD 3.5 Large Turbo 8 miljard ~18 GB ~11 GB
SD 3.5 Large 8 miljard ~18 GB ~11 GB
FLUX.2 Klein 4B 4 miljard ~8 GB nvt (distilled)
FLUX.2 Klein 9B 9 miljard ~12 GB nvt (distilled)
FLUX.2 dev 32 miljard 24 GB+ ~12-16 GB (GGUF q4)

Hoe check je je VRAM? Druk op Win + R, typ dxdiag, klik op het tabblad Beeldscherm en kijk bij "Weergavegeheugen (VRAM)". Of open Taakbeheer, Prestaties, GPU.

GPU-aanbevelingen per budget

  • Budget (~€300-400): NVIDIA RTX 4060 Ti 16GB. Draait SD 3.5 Medium soepel en FLUX.2 Klein 9B comfortabel.
  • Middenklasse (~€500-700): NVIDIA RTX 4070 Ti Super 16GB of RTX 5070. Draait alle SD 3.5-varianten en FLUX.2 Klein zonder moeite.
  • Hoog (~€900+): NVIDIA RTX 5080 16GB of RTX 4090 24GB. Snel, hoge resoluties, batch-generatie. De 4090 met 24 GB draait FLUX.2 dev zonder kwantisatie.
  • Overkill: NVIDIA RTX 5090 32GB. Toekomstbestendig voor volgende generatie modellen en FLUX.2 dev op volle resolutie.

De drie interfaces vergeleken

Je hebt een interface (WebUI) nodig om met Stable Diffusion te werken. In 2026 zijn er drie relevante opties:

ComfyUI, de aanrader

ComfyUI is een node-based interface. Je bouwt workflows door visuele blokken met elkaar te verbinden, vergelijkbaar met programma's als Blender of Unreal Engine. ComfyUI heeft per januari 2026 de Beta-status bereikt (v0.3.26 en hoger), wat betekent dat de stabiliteitsproblemen van de beginperiode grotendeels opgelost zijn.

Voordelen:

  • Snelste prestaties, tot 2x sneller dan A1111 in batch-tests
  • Ondersteunt alle moderne modellen: SD 3.5, FLUX.1, FLUX.2 (dev en Klein), en toekomstige modellen
  • Visuele workflows die je kunt opslaan, delen en hergebruiken
  • Day-0 ondersteuning voor nieuwe modellen bij release
  • Portable versie voor Windows, geen installatie nodig

Nadelen:

  • Steilere leercurve dan Forge of A1111
  • De node-interface kan overweldigend zijn voor beginners
  • Sommige A1111-extensies bestaan (nog) niet voor ComfyUI

Mijn advies: start in 2026 met ComfyUI. Het is de snelste interface, ondersteunt de nieuwste modellen het eerst, en de community groeit explosief. De leercurve betaalt zich terug. Lees ook onze ComfyUI beginnersgids als je eenmaal geïnstalleerd bent.

Stable Diffusion WebUI Forge

Forge is een fork van Automatic1111 met verbeterd VRAM-beheer en 30-75% betere prestaties. Forge voegde in februari 2026 native ondersteuning toe voor SD 3.5 Large en Large Turbo. Je hebt daarvoor de CLIP-modellen en de SD3.5 VAE nodig (zie de installatiestappen hieronder).

Voordelen:

  • Vertrouwde slider-interface, laagdrempelig
  • Beter VRAM-beheer dan origineel A1111
  • Compatibel met veel A1111-extensies
  • SD 3.5 Large en Large Turbo werken nu volledig (per feb 2026)

Nadelen:

  • Generatietijd voor SD 3.5 Large Turbo is hoger dan in ComfyUI (circa 30 sec vs. 17 sec in benchmarks)
  • FLUX.2-modellen worden niet ondersteund
  • Minder flexibel dan node-based workflows

Automatic1111 (AUTOMATIC1111 WebUI)

De originele en langst bestaande interface. Heeft het grootste extensie-ecosysteem en de meeste documentatie online.

Voordelen:

  • Grootste community en extensie-bibliotheek
  • Meeste tutorials en documentatie beschikbaar

Nadelen:

  • Ondersteunt SD 3.5 niet
  • Ondersteunt FLUX-modellen niet
  • Traagste van de drie
  • Ontwikkeling is grotendeels gestopt

Conclusie: A1111 heeft zijn tijd gehad. Als je met moderne modellen wilt werken, kies dan ComfyUI of Forge.

FLUX.2: het nieuwe alternatief naast SD 3.5

Naast Stable Diffusion 3.5 is FLUX.2 van Black Forest Labs inmiddels een serieuze optie voor lokaal draaien. Het is geen fork van SD, het is een volledig andere architectuur. Maar het werkt prima naast SD 3.5 in dezelfde ComfyUI-installatie.

FLUX.2 [dev] (november 2025): 32B-parameter flow matching transformer. Uitzonderlijk in fotorealisme, handendetail en lange promptvolging. Vereist 24 GB VRAM zonder kwantisatie, maar met GGUF q4-kwantisatie past het op 12-16 GB. Licentie: FLUX.2-dev Non-Commercial.

FLUX.2 [klein] (januari 2026): twee compacte varianten, 4B en 9B parameters. De 4B-variant is Apache 2.0 gelicentieerd (ook commercieel vrij te gebruiken). De 9B-variant gebruikt de FLUX.2-dev Non-Commercial License. Beide zijn gedestilleerd naar 4 stappen en genereren in minder dan een seconde op moderne GPU's.

Als je op een RTX 4060 Ti 16GB of RTX 4070 zit: FLUX.2 Klein 9B is een uitstekende dagelijkse driver naast SD 3.5 Large. Download beide en kies op basis van het onderwerp.

Installatie: ComfyUI portable op Windows

We gaan ComfyUI Portable installeren. Dit is de eenvoudigste methode: je downloadt een zip-bestand, pakt het uit, en het werkt. Geen Python-installatie nodig, geen commando's in de terminal.

Alternatief: Stability Matrix. In 2026 is Stability Matrix een populaire one-click installer die ComfyUI, Forge en andere interfaces beheert vanuit een gedeelde modelmap. Handig als je meerdere interfaces naast elkaar wilt draaien. Download via lykos.ai.

Stap 1: ComfyUI portable downloaden

Ga naar de officiële ComfyUI GitHub-releases pagina:

Download het bestand ComfyUI_windows_portable_nvidia.7z (of de nieuwste versie). Dit is een groot bestand (~2-3 GB), dus zorg voor een stabiele verbinding.

De portable versie bevat een ingebedde Python-omgeving (Python 3.13 + PyTorch met CUDA-ondersteuning). Je hoeft niets apart te installeren.

Stap 2: uitpakken

ComfyUI portable downloaden en uitpakken op Windows

Pak het bestand uit naar een locatie met voldoende schijfruimte. Vermijd paden met spaties of speciale tekens.

Goede locaties:

D:\ComfyUI\
C:\AI\ComfyUI\

Slechte locaties:

C:\Users\Jan van der Berg\Desktop\Mijn AI Projecten\    ← spaties
C:\Program Files\ComfyUI\                                ← Windows-beperkingen

Na het uitpakken heb je deze mapstructuur:

ComfyUI_windows_portable/
├── ComfyUI/
│   ├── models/
│   │   ├── checkpoints/    ← hier komen je SD-modellen
│   │   ├── clip/           ← hier komen CLIP-modellen
│   │   ├── loras/          ← hier komen LoRA's
│   │   ├── diffusion_models/ ← hier komen FLUX.2-modellen
│   │   └── ...
│   └── ...
├── python_embeded/          ← ingebedde Python
├── run_nvidia_gpu.bat       ← start ComfyUI (GPU)
├── run_cpu.bat              ← start ComfyUI (CPU only)
└── update/
    └── update_comfyui.bat   ← update naar nieuwste versie

Stap 3: Stable Diffusion 3.5 model downloaden

Je hebt een Hugging Face-account nodig. Ga naar huggingface.co en maak een gratis account aan als je dat nog niet hebt.

Ga vervolgens naar de modelpagina en accepteer de licentievoorwaarden:

SD 3.5 Large (aanbevolen als je 12+ GB VRAM hebt):

https://huggingface.co/stabilityai/stable-diffusion-3.5-large

SD 3.5 Large Turbo (4-step variant, sneller):

https://huggingface.co/stabilityai/stable-diffusion-3.5-large-turbo

SD 3.5 Medium (voor 8-10 GB VRAM):

https://huggingface.co/stabilityai/stable-diffusion-3.5-medium

Download het .safetensors-bestand en verplaats het naar:

ComfyUI_windows_portable/ComfyUI/models/checkpoints/

Stap 4: CLIP-modellen downloaden

SD 3.5 gebruikt drie tekstencoder-modellen (CLIP). Zonder deze bestanden werkt het model niet.

Download de volgende bestanden:

Bestand Grootte Download
clip_l.safetensors ~250 MB Hugging Face
clip_g.safetensors ~3,4 GB Hugging Face
t5xxl_fp16.safetensors ~9,5 GB Hugging Face

Heb je minder dan 16 GB VRAM? Download dan t5xxl_fp8_e4m3fn.safetensors (~5 GB) in plaats van de fp16-versie. Dit scheelt bijna 5 GB VRAM met minimaal kwaliteitsverlies.

Verplaats alle CLIP-bestanden naar:

ComfyUI_windows_portable/ComfyUI/models/clip/

Stap 5: ComfyUI starten

Dubbelklik op run_nvidia_gpu.bat.

Er opent een terminalvenster waarin ComfyUI opstart. De eerste keer kan dit een minuut duren terwijl Python-dependencies worden geladen. Zodra je ziet:

Starting server
To see the GUI go to: http://127.0.0.1:8188

...opent je browser automatisch de ComfyUI-interface op http://127.0.0.1:8188.

Start ComfyUI niet? Controleer of je NVIDIA-drivers up-to-date zijn. Ga naar nvidia.com/drivers en installeer de nieuwste Game Ready of Studio driver.

Je eerste beeld genereren

De standaard SD 3.5 workflow laden

ComfyUI opent met een standaardworkflow. Voor SD 3.5 moeten we een aangepaste workflow laden.

  1. Klik op het hamburgermenu (☰) linksboven, Load Default of ga naar Workflow, Browse Templates.
  2. Zoek de workflow voor Stable Diffusion 3.5 en klik erop.
  3. Als er geen SD 3.5 template staat, download dan een workflow van de ComfyUI voorbeelden en sleep het .json-bestand in de ComfyUI-interface.

De workflow configureren

Je ziet nu een reeks nodes die met elkaar verbonden zijn. De belangrijkste nodes:

  • Load Checkpoint, selecteer hier je SD 3.5 model (klik op de modelnaam en kies je gedownloade .safetensors-bestand)
  • CLIP Text Encode (Positive), je positieve prompt (wat je wilt zien)
  • CLIP Text Encode (Negative), je negatieve prompt (wat je niet wilt zien)
  • KSampler, de kern van het generatieproces met instellingen voor steps, CFG en sampler
  • Empty Latent Image, de resolutie van je output

Aanbevolen instellingen voor SD 3.5

Instelling SD 3.5 Large SD 3.5 Large Turbo SD 3.5 Medium
Steps 28-40 4 28-40
CFG 4.0-5.0 1.0 4.0-5.0
Sampler euler euler euler
Scheduler simple simple simple
Resolutie 1024×1024 1024×1024 1024×1024

Je eerste prompt

Typ in de positieve prompt node:

A cozy coffee shop interior with morning sunlight streaming through
large windows, steaming cup of coffee on a wooden table, bokeh
background, warm color palette, photorealistic

En in de negatieve prompt node:

blurry, low quality, distorted, watermark, text overlay

Klik op Queue Prompt (of druk op Ctrl+Enter) en wacht. De eerste generatie duurt langer omdat het model in het geheugen wordt geladen. Volgende generaties gaan sneller.

Generatietijden: reken op 10-30 seconden per beeld op een RTX 4070, 5-15 seconden op een RTX 4090, en 3-8 seconden met het Turbo-model.

Voorbeeld van een eerste beeld gegenereerd met Stable Diffusion 3.5 in ComfyUI

Optimalisaties voor betere prestaties

FP8-kwantisatie inschakelen

Verschil in beeldkwaliteit tussen standaard en FP8-geoptimaliseerde Stable Diffusion output

Als je GPU 12 GB VRAM heeft, kun je het Large-model draaien met FP8-kwantisatie. Dit verlaagt het VRAM-gebruik met ~40% met minimaal zichtbaar kwaliteitsverlies.

In ComfyUI voeg je een CheckpointLoaderNF4 of Load Checkpoint (FP8) node toe in plaats van de standaard checkpoint loader. Of download direct het FP8-geoptimaliseerde model van Hugging Face als dat beschikbaar is.

TAESD voor snelle previews

Vervang de standaard VAE door TAESD (Tiny AutoEncoder for Stable Diffusion). Je ziet dan een live preview tijdens het genereren. Dit kost nauwelijks extra VRAM en maakt het iteratieproces veel aangenamer.

Xformers of Flash Attention

ComfyUI schakelt automatisch de snelste beschikbare attention-implementatie in. Zorg dat je PyTorch-versie up-to-date is (de portable versie regelt dit automatisch).

ComfyUI Manager installeren

ComfyUI Manager is een essentiële extensie waarmee je andere extensies, modellen en nodes kunt installeren en beheren vanuit de interface.

Installatie via Git

Open een terminal in de ComfyUI custom_nodes map:

cd ComfyUI_windows_portable/ComfyUI/custom_nodes
git clone https://github.com/ltdrdata/ComfyUI-Manager.git

Herstart ComfyUI. Je ziet nu een Manager-knop in de interface waarmee je:

  • Extensies zoeken en installeren
  • ComfyUI updaten
  • Ontbrekende nodes automatisch laten installeren
  • Modellen direct vanuit de interface downloaden

Geen Git geïnstalleerd? Download Git voor Windows van git-scm.com en installeer het met de standaardinstellingen.

Modellen en uitbreidingen

LoRA-modellen

LoRA's (Low-Rank Adaptation) zijn kleine bestanden (50-200 MB) die een basismodel aanpassen voor een specifieke stijl, karakter of concept. Download ze van Civitai en plaats ze in:

ComfyUI_windows_portable/ComfyUI/models/loras/

Lees meer over LoRA's in onze gids over LoRA-modellen voor Stable Diffusion.

Controlnet

ControlNet geeft je controle over pose, diepte, lijnen en compositie. Ideaal voor portretten en specifieke poses. ControlNet-modellen voor SD 3.5 zijn beschikbaar op Hugging Face en komen in de models/controlnet/-map.

Problemen oplossen

"CUDA out of memory"

De meest voorkomende fout. Je GPU heeft onvoldoende VRAM. Oplossingen:

  1. Verlaag de resolutie naar 768×768 of 512×512
  2. Gebruik het Medium-model in plaats van Large
  3. Schakel FP8-kwantisatie in
  4. Sluit andere programma's die je GPU gebruiken (browsers met hardware-acceleratie, games)
  5. Voeg --lowvram toe aan je startcommando: bewerk run_nvidia_gpu.bat en voeg de vlag toe achter main.py

ComfyUI start niet op

  • Controleer of je NVIDIA-drivers up-to-date zijn
  • Verwijder de map python_embeded/__pycache__ en probeer opnieuw
  • Start run_nvidia_gpu.bat als administrator
  • Controleer of Windows Defender of je antivirus ComfyUI niet blokkeert

Model laadt niet

  • Controleer of het .safetensors-bestand in de juiste map staat
  • Controleer of de CLIP-modellen aanwezig zijn in models/clip/
  • Klik op de refresh-knop in de checkpoint loader node

Zwart beeld of ruis

  • Je hebt waarschijnlijk de verkeerde instellingen voor het model. SD 3.5 Large Turbo heeft slechts 4 steps nodig, niet 28.
  • Check of de CFG-waarde klopt: te hoog (boven 7) geeft verzadigde, onnatuurlijke resultaten met SD 3.5.

Volgende stappen

Je hebt nu een werkende Stable Diffusion 3.5 installatie op je eigen pc. Geen abonnement, geen limieten. Alles wat je genereert is van jou.

Waar je nu mee verder kunt:

Bronnen

De community op Civitai en r/StableDiffusion is bijzonder actief. Deel je workflows, ontdek nieuwe modellen en leer van wat anderen bouwen. Lokaal draaien is pas het begin.

Veelgestelde vragen

Hoeveel VRAM heb ik minimaal nodig voor Stable Diffusion 3.5?

Voor het Medium-model (2,5 miljard parameters) heb je minimaal 8 GB VRAM nodig. Voor het Large-model is 12 GB VRAM het minimum, maar 16 GB wordt aanbevolen. Met FP8-optimalisatie past het Large-model ook op 12 GB kaarten.

Kan ik Stable Diffusion draaien op een AMD-videokaart?

Ja, maar met beperkingen. ComfyUI ondersteunt AMD via DirectML of ROCm (Linux). De prestaties zijn meestal 30-50% lager dan bij vergelijkbare NVIDIA-kaarten en niet alle features werken. Voor de beste ervaring is een NVIDIA GPU met CUDA-ondersteuning sterk aanbevolen.

Wat is het verschil tussen ComfyUI, Automatic1111 en Forge?

Automatic1111 (A1111) is de bekendste interface met het grootste extensie-ecosysteem, maar ondersteunt SD 3.5 en FLUX.2 niet. Forge voegde SD 3.5 Large en Large Turbo toe in februari 2026 en is 30-75% sneller dan A1111. ComfyUI is node-based, het snelst en de enige interface die alle modellen (SD 3.5, FLUX.2 dev/Klein) volledig ondersteunt. Voor nieuwe gebruikers in 2026 is ComfyUI de aangeraden keuze.

Hoeveel schijfruimte heb ik nodig?

Reken op minimaal 30 GB voor ComfyUI plus één model. Het SD 3.5 Large-model is ongeveer 16 GB, het Medium-model 5 GB. Daar komen CLIP-modellen (3-8 GB) en eventuele LoRA's bij. Een installatie met meerdere modellen kan makkelijk 80-100 GB innemen.

Is Stable Diffusion 3.5 gratis te gebruiken?

Ja. Stable Diffusion 3.5 is uitgebracht onder de Stability AI Community License. Je mag het gratis gebruiken voor zowel persoonlijke als commerciële projecten. Je betaalt alleen voor je eigen hardware en elektriciteit.

Wat is FLUX.2 en kan ik dat ook lokaal draaien?

FLUX.2 is een reeks open-weight modellen van Black Forest Labs die in kwaliteit en anatomische nauwkeurigheid verder gaan dan SD 3.5. FLUX.2 [dev] is een 32B-model (vereist 24 GB VRAM of GGUF-kwantisatie). FLUX.2 [klein] komt in 4B en 9B varianten die op 8-12 GB VRAM draaien. ComfyUI heeft day-0 ondersteuning voor alle FLUX.2 varianten.

Gerelateerde artikelen